2025-12-12 Klankbordavond Blinkert – Verslag

Terugblik

Aanwezigen vroegen om nog éénmaal duidelijk te maken waarom het initiële wijkbrede zonnewarmtenet niet meer doorgaat. Daarover is het volgende besproken:

Financiële druk op warmtenetten: Veel projecten in Nederland stoppen door hoge kosten en onzekerheid in financiering.
(Zeer) lage temperatuur warmtenetten, zoals Zonnewarmte-net, zijn 20% tot 30% goedkoper dan midden- of hoge-temperatuur warmtenetten, maar blijken alsnog te duur voor bewoners.
Daarom doen we nu onderzoek naar alternatieve oplossingen. Ondertussen zijn andere technologieën doorontwikkeld. Met name lijken propaan-warmtepompen, PVT-panelen en vooral collectieve bodemlussen interessant.

Projectdoelen en Bewonersperspectief

Aanwezigen vroegen of het project nog wel hetzelfde doel en hetzelfde perspectief heeft. Daarover is het volgende besproken: Het project richt zich nog steeds op haalbaarheid, betaalbaarheid (niet duurder dan gas) en CO2-reductie, met nog steeds sterke aandacht voor bewonersregie en het stimuleren van energiebesparing.

Waarom speelt betaalbaarheid een grote rol?

Veel aanwezigen vinden CO2-reductie belangrijker dan betaalbaarheid. Het team legt echter toch ook de nadruk op betaalbaarheid. Daarover werd het volgende besproken:

Belangrijk doel is dat de warmte oplossing niet duurder mag zijn dan gas, wat als harde randvoorwaarde geldt ondanks dat er ook veel wijkbewoners zijn die betaalbaarheid niet als primair criterium zien. Omdat we veel deelnemers willen, leggen we toch ook veel nadruk op betaalbaarheid
CO2-reductie blijft het hoogste ideaal, maar financiële haalbaarheid is beslissend voor draagvlak; warmteoplossingen moeten betaalbaar zijn en niet duurder dan gas om breed draagvlak te krijgen.
Bewonersavonden als deze zijn niet persé representatief voor de hele wijk, waardoor communicatie en motivaties moeten worden verbreed om iedereen mee te krijgen.

Technologische alternatieven: PVT en Bodemlussen

Nieuwe technologieën zoals propaan-warmtepompen en collectieve bodemlussen bieden kansen voor kostenreductie en flexibiliteit in warmtevoorziening

Propaan-warmtepompen kunnen temperaturen tot 70 graden leveren, wat verplicht wordt door EU-regelgeving en een doorbraak is voor standalone PVT-systemen
PVT-panelen combineren zoninstraling met warmte-uitwisseling en kunnen tot 30% minder netstroom verbruiken, wat terugverdientijd en energiebesparing ondersteunt
Individuele bodemlussen zijn duur, maar seriematig boren kan de kosten met 30-40% verlagen door efficiënter gebruik van boorinstallaties in de wijk
Losse bodemlussen zijn gemiddeld 100-120 meter diep. Bij veel bodemlussen kunnen ze elkaar afkoelen (Interferentie). Dit kan worden opgelost door dieper boren (gemiddeld 130 meter), waardoor meerdere bodemlussen naast elkaar kunnen bestaan zonder prestatieverlies

Collectieve bron: meerdere woningen op één (groep) bodemlus(sen)

We doen momenteel vooral onderzoek naar collectieve bodemlussen. Over enkele maanden is dit onderzoek klaar. Daarvoor zijn we in gesprek met diverse adviesbureaus en marktpartijen.

Collectiviteit biedt gelijktijdigheidsvoordeel, doordat niet alle woningen tegelijk maximale warmte vragen, wat efficiëntie en kostenvoordeel oplevert
Collectieve bodemlussen kunnen financiële en praktische voordelen opleveren voor bewoners.
Optioneel kan dit samengaan met veel ontzorging
Collectieve bodemlussen hebben ook uitdagingen:
- collectieve installaties moeten ergens een plek krijgen, bijvoorbeeld in een steeg, een tuin of een plantsoen
- het kan pas doorgaan bij voldoende deelname van bewoners.
- Collectiviteit brengt juridische uitdagingen met zich mee, zoals recht van overpad en weigering van deelname door sommige bewoners, die samen met bewoners moeten worden opgelost. Juridische en sociale afspraken zijn cruciaal voor het succes van collectieve bron projecten, zeker bij gemengde eigendomssituaties

De Warmte Maatschappij: Collectieve bodemlussen & 100% ontzorgd

Eén van onze potentiële partners is De Warmte Maatschappij. Zij bieden per woningblok (tot 12 woningen) een collectief systeem aan dat bestaat uit

een centrale verdeelkast per woningblok
enkele bodembronnen die naar die centrale verdeelkast lopen
optioneel aangevuld met PVT dat ook naar die centrale verdeelkast loopt
vanuit die centrale verdeelkast loopt, naar elk van de woningen in het woningblok

elke woning krijgt een eigen boilervat en warmtepomp, aangesloten op die centrale verdeelkast, via een leiding onder de goot, langs de regenpijp, of in het knieschot van zolders
de centrale verdeelkast regelt ook de elektriciteit voor al deze apparatuur op een slimme manier tegen grootverbruikerstarieven waardoor de elektrakosten flink lager zijn.

De Warmte Maatschappij heeft een ‘track record’ bij corporatiewoningen. De oplossing is volledig ontzorgd, inclusief financiering en onderhoud, waardoor bewoners aanzienlijk lagere investeringen vooraf hoeven te doen.

Mogelijk nadeel is de lokatie van de centrale verdeelkast. Dit willen we de komende tijd met bewoners en de gemeente bespreken.

We weten nu al wel dat ondergrondse plaatsing van die centrale verdeelkasten niet mogelijk is, vanwege hogere kosten en slechte onderhoudbaarheid.

Volgende stappen

Het projectteam werkt aan een haalbaarheidsanalyse met focus op technische studies, marktconsultaties en financieringszekerheid

Vanaf januari starten gesprekken met marktpartijen over kosten, uitvoering en technische details. We willen aannemers vragen naar kosten van seriematig boren om het installatieproces te optimaliseren en kosten te drukken
Haalbaarheidsonderzoek en kostenramingen willen we afronden in april / mei. Dat omvat ook nadere juridische uitwerking en afspraken maken over rechten en plichten bij collectieve bodembronsystemen. Met de gemeente zoeken we uit of huidig gemeentebeleid volstaat, ook voor (een mogelijke mix van) collectieve en individuele warmte oplossingen, optioneel deels in de openbare ruimte.
Ondertussen leggen we de (tussen)resultaten voor aan de bewoners en aan de gemeente. Er komen vervolgsessies en peilingen met wijkbewoners om afwegingen en draagvlak voor de verschillende warmteoplossingen te verkennen
Samen met gemeente Haarlem en de bewoners komen we tot een afwegingskader met als criteria: technische haalbaarheid, betaalbaarheid, CO2-reductie, bewonersregie, het stimuleren van energiebesparing, ruimtelijke criteria, geluidsoverlast en esthetische impact. Met betrouwbaarheid en leveringszekerheid als harde voorwaarden
Daarna start de inkoopvoorbereiding, contractbesprekingen en ontwerpfase.
Afhankelijk van de gekozen oplossing is financiering nodig. We onderzoeken de mogelijkheden van financiering via de Bank Nederlandse Gemeente, die overigens ook partner is van De Warmte Maatschappij
De mogelijke aanbesteding vindt dan – als alles meezit – plaats rond de winter van 2026/2027.